Wat is een leefbaar loon?

gepubliceerd 09-06-2014 21:20, Laatste wijziging: 21-08-2014 13:35
Met een leefbaar loon moet een werknemer per definitie zichzelf en zijn gezin kunnen onderhouden. Het begrip leefbaar loon heeft een duidelijke plaats in de internationale mensenrechtendiscussie.

In de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens staat in artikel 23, lid 3:

Een ieder, die arbeid verricht, heeft recht op een rechtvaardige en gunstige beloning, welke hem en zijn gezin een menswaardig bestaan verzekert, welke beloning zo nodig met andere middelen van sociale bescherming zal worden aangevuld.”

De Schone Kleren Campagne – als deel van de Asia Floor Wage (AFW) Alliance - definieert een leefbaar loon als volgt:

Lonen en toeslagen voor een normale werkweek die ten minste voldoen aan het wettelijke of voor de sector gangbare minimumloon, die altijd voldoende zijn voor het voorzien in de basisbehoeften van werknemers en hun gezinnen en die zorgen voor een gedeeltelijk vrij te besteden inkomen.”

Meer specifiek is een leefbaar loon:

  • van toepassing op alle werknemers, er bestaat geen salaris onder het niveau van een leefbaar loon

  • gebaseerd op een normale werkweek van maximaal 48 uur

  • het nettosalaris na aftrek van belastingen en (indien van toepassing) zonder bonussen, toeslagen of vergoedingen voor overwerk

  • voldoende voor de basisbehoeften van een gezin van vier mensen (twee volwassenen, twee kinderen)

  • inclusief 10% extra voor het opbouwen van een beschikbaar inkomen voor de voorziening in basisbehoeften

“Mijn uitgaven worden elke dag hoger. Als ik ga trouwen, hoe moet ik dan mijn grootouders, moeder en kinderen onderhouden? Zelfs als we samen eten in een kleine ruimte en we allemaal geld bij elkaar leggen, kunnen we nog maar een klein deel van dat bedrag uitgeven. Want iedereen is bang dat er anders geen geld meer over is om naar de familie te sturen."
Lili, kledingarbeidster Cambodja

De Asia Floor Wage (AFW)

De Schone Kleren Campagne neemt deel aan de Asia Floor Wage Alliance, een samenwerkingsverband van Aziatische vakbonden en arbeidsrechtenorganisaties die een formule heeft ontwikkeld voor leefbare lonen in Azië. Volgens ons vormt de methodologie van deze formule de beste onafhankelijke berekening van leefbare lonen. Het is een essentieel hulpmiddel voor het bepalen van de concrete lonen waarnaar bedrijven en overheden moeten streven.

De berekening is gebaseerd op een aantal belangrijke uitgangspunten die wat ons betreft altijd centraal moeten staan bij het vaststellen van een leefbaar loon:

  • Een leefbaar loon is altijd een gezinsloon. In de meeste productielanden zijn de verzekerings- en pensioenregelingen ontoereikend en ontbreekt het vaak aan openbare zorgvoorzieningen. Een eerlijk leefbaar loon moet hiermee rekening houden en voorzien in ten minste een deel van de basisbehoeften van onbetaalde zorgverleners in een huishouden.

  • Een leefbaar loon moet ruimte bieden om te sparen. Zonder de ruimte om te sparen blijven werknemers kwetsbaar, kunnen ze niet plannen voor de middellange en lange termijn en dreigen ze in de schulden te raken in het geval van onvoorziene uitgaven.

  • Een leefbaar loon moet een ondergrens en geen bovengrens zijn en moet alle werknemers een minimuminkomen garanderen. Bij voorkeur moet het leefbare loon regionaal worden vastgesteld, zodat er geen internationale loonconcurrentie ontstaat en het basisniveau van de lonen voor alle werknemers stijgt.

De uitgangspunten van Asia Floor Wage