Fair Play op de Spelen (2004)

gepubliceerd 16-05-2009 12:15, Laatste wijziging: 30-08-2012 12:08
Vijf maanden voor de start van de Olympische Spelen 2004 begonnen we met de internationale campagne Fair Play op de Spelen, een van de grootste campagnes over eerlijke kleding ooit. In de campagne spraken we bekende sportmerken en de Olympische sportwereld aan op de herkomst van hun producten en de manier waarop die tot stand komen. In Nederland waren de Schone Kleren Campagne, FNV Mondiaal en Oxfam Novib betrokken.

De organisatoren hadden scherpe kritiek op het Internationale Olympisch Comité. Als internationale licentieverlener, marketing-afdeling en inkoper van sportgoederen, moet het IOC zelf regels stellen en deze in clausules in sponsor- en licentieovereenkomsten opnemen, zodat producten met het Olympisch logo onder goede arbeidsomstandigheden zijn gemaakt. Zo kan ook het NOC*NSF haar invloed doen gelden. De sportgoederenindustrie moet eerlijkere prijzen betalen en leveranciers minder onder druk zetten. Verder moet zij arbeidsrechten, het recht om lid van een vakbond te worden en collectief te onderhandelen even belangrijk laten zijn als kosten, tijd en kwaliteit.

De campagne startte in Nederland op 4 maart met het aanbieden van een onderzoek naar de sportartikelenindustrie aan sportkoepel NOC*NSF. Die zegde toe de zaak serieus te bespreken met de sponsors. In Amsterdam organiseerde de Schone Kleren Campagne een alternatieve fakkeloptocht. Op de Nieuwmarkt was een 'vurige' kleurrijke manifestatie, met cabaret en een vuurkunstenaar, die de tekst “eis eerlijke sportkleding” in vlam zette. De bonte stoet maakte deel uit van een wereldwijde keten van acties die de Olympische Vlam begeleidden op zijn tocht van Sydney naar Athene. Er werd gefietst van Utrecht via Leuven naar Athene, waar we een grote internationale sew-in actie organiseerden; een groot aantal mensen deed daar mee aan een simulatie van een kledingfabriek in Azië.

Agnes Jongerius van de FNV kon in augustus 2004 meer dan 29.000 handtekeningen overhandigen aan de Europese directeur van Asics, de sponsor van NOC*NSF bij de Spelen in Athene. Asics zei de zorg van de ondertekenaars te delen en ook NOC*NSF reageerde positief. Het Internationale Olympische Comité (IOC) helaas niet; zij verkoopt voor goud geld het gebruik van het Olympische logo van de vijf cirkels aan sportmerken, maar weigerde haar verantwoordelijkheid te aanvaarden door die sportmerken aan te spreken. Maar liefst een half miljoen supporters ondersteunden de campagne.

De Clean Clothes Campaign, Global Unions, Oxfam en andere organisaties voerden in 35 andere landen dezelfde campagne. Zij riepen het Internationale Olympische Comité (IOC) en sportmerken zoals Fila, Puma, Umbro, Asics en Mizuno op tot eerlijke sportkleding en een verbetering van arbeidsomstandigheden. In Nederland richtten we ons specifiek op Fila, Kappa en het IOC.

Download hier het rapport ‘Fair play op de spelen: eis eerlijk gemaakte sportkleding’ [Download]

[EMB. Film: juni 2004, Alternatieve Olympische fakkeltocht in Amsterdam]